Fakty i mity dotyczące żywienia psów

Wokół żywienia psów narosło wiele mitów – powtarzanych przez lata, często bez oparcia w aktualnej wiedzy naukowej. Ich utrwalanie może prowadzić do błędów dietetycznych, a nawet szkodzić zdrowiu zwierząt.

 

1. "Przebiałczenie" psa – za dużo białka w diecie powoduje różne problemy zdrowotne, od zmian skórnych po zaburzenia gastryczne.

❌ MIT – coś takiego jak „przebiałczenie” nie ma podstaw w aktualnej wiedzy naukowej. Co więcej, psy często nie otrzymują wystarczającej ilości białka w diecie.
W oparciu o wytyczne AAFCO, NRC, FEDIAF oraz doświadczenie kliniczne, można sformułować następujące minimalne rekomendacje dla zawartości białka w diecie:

• Pies dorosły – utrzymanie: ~2–2,6 g/kg m.c./dobę, ok. 18–22% białka w suchej masie
• Pies starszy: >25% białka w suchej masie, z naciskiem na strawność
• Pies aktywny fizycznie: 3,5–5,0 g/kg m.c./dobę, ok. 28–35%
• Pies chory / rekonwalescencyjny: 5–6 g/kg m.c./dobę, ok. 35–45%

Pamiętajmy: minimum to nie optimum. Wyższa zawartość białka nie jest automatycznie przyczyną problemów zdrowotnych. Dieta powinna być zbilansowana i dostosowana do stanu zdrowia psa.

 

2. Sucha karma czyści zęby.

❌ MIT – jakie proste byłoby życie, gdyby sucha karma naprawdę czyściła zęby. Owszem, żucie i gryzienie – np. naturalnych gryzaków – może spowalniać odkładanie się płytki nazębnej, ale to nie wystarczy. Chrupki nie rozwiązują problemu. Co więcej, nieodpowiednia dieta oraz dodatki cukrów prostych mogą wręcz sprzyjać powstawaniu kamienia.

📌 Inne częste przyczyny odkładania się kamienia nazębnego u psów:

• Skład śliny i pH w jamie ustnej – zasadowe pH oraz wysokie stężenie wapnia i fosforanów przyspieszają odkładanie kamienia.
• Rasa i anatomia pyska – małe rasy (yorkshire terrier, maltańczyk, chihuahua) oraz brachycefaliczne (shih tzu, buldog francuski) mają większą tendencję do odkładania kamienia ze względu na budowę pyska.
• Brak higieny jamy ustnej – najważniejszy czynnik. Codzienne lub przynajmniej kilkukrotne w tygodniu szczotkowanie zębów to podstawa profilaktyki.
• Wiek – starsze psy częściej mają problemy stomatologiczne.
• Choroby – np. cukrzyca czy refluks mogą wpływać na stan jamy ustnej.

 

3. Mokra karma powoduje biegunki.

❌ MIT, ale… Wielu opiekunów obawia się mokrej karmy, uznając ją za „mniej bezpieczną” dla układu pokarmowego. Tymczasem to nie zawartość wody w karmie, ale jej skład, jakość i parametry analityczne decydują o tym, jak pies ją toleruje.

Suche karmy zwykle zawierają więcej błonnika i węglowodanów, co wpływa na kształt i twardość kału. Mokre karmy mają różną zawartość tłuszczu, i to jego nadmiar może prowadzić do biegunek – szczególnie u psów wrażliwych.

Nie sama forma, ale kompozycja składników i ich strawność decyduje o tym, czy karma będzie dobrze tolerowana.

 

4. Szczeniętom należy koniecznie suplementować wapń!

❌ MIT – Szczenięta mają specyficzne potrzeby mineralne, ale ich dieta powinna być zbilansowana, a nie „uzupełniana na oko”.

Nadmiar wapnia u szczeniąt, zwłaszcza ras średnich i dużych, może prowadzić do poważnych zaburzeń rozwojowych:

• osteodystrofii przerostowej (HOD),
• deformacji kończyn (koślawość, szpotawość),
• osteochondrosis (OCD),
• kamicy moczowej,
• zaburzeń równowagi wapniowo-fosforanowej,
• nieprawidłowego wzrostu kości.

📌 Jeśli karmisz szczenię pełnoporcjową karmą dla szczeniąt – nie suplementuj wapnia samodzielnie!

 

5. Kurczak, ryż i marchewka to idealna dieta domowa dla psa.

❌ MIT, ale… Dieta domowa może być bardzo dobra, ale tylko wtedy, gdy jest kompletnie zbilansowana. Mięso, ryż i warzywo nie wystarczą – brakuje w nich wielu niezbędnych składników: wapnia, jodu, tauryny, witamin z grupy B, kwasów omega-3.

Dieta domowa bez suplementacji prowadzi do niedoborów, zaburzeń metabolicznych i chorób przewlekłych. Jeśli nie masz pewności, jak samodzielnie przygotować taki posiłek – podawaj gotową karmę lub skonsultuj się z dietetykiem zwierzęcym.

 

6. Pies karmiony surowym mięsem będzie agresywny.

❌ MIT – Nie ma żadnych dowodów naukowych, że surowe mięso wpływa na zachowania agresywne. Agresja u psów wynika z problemów behawioralnych, bólu, lęku, błędów wychowawczych lub chorób neurologicznych – nie z diety.

Skojarzenie „surowe mięso = drapieżnik = agresja” to mit kulturowy, nie fakt biologiczny. Prawidłowo zbilansowana dieta surowa, podobnie jak gotowana czy komercyjna, nie wpływa negatywnie na zachowanie psa. 

 

7. Pies nie może jeść ziemniaków.

❌ MIT – Psy nie powinny jeść surowych ziemniaków, ponieważ zawierają trującą solaninę. Natomiast gotowane ziemniaki są w pełni bezpieczne i mogą być wartościowym dodatkiem do diety.

Ziemniaki to lekkostrawne źródło energii, zawierają błonnik wspierający trawienie, są ubogie w tłuszcz i sód, a jednocześnie dostarczają potasu. W dietach eliminacyjnych mogą być dobrze tolerowanym źródłem węglowodanów. Dobrze ugotowane i rozdrobnione ziemniaki są łatwo przyswajalne i mogą wspierać prawidłową pracę przewodu pokarmowego. 

 

8. Kurczak najczęściej uczula psa.

❌ MIT – Psy nie rodzą się z alergią na kurczaka. Alergia rozwija się na skutek powtarzalnej ekspozycji na białko, a nie jego „alergicznego potencjału”. Kurczak jest po prostu bardzo powszechny w karmach, dlatego częściej identyfikowany jako alergen.

Statystycznie częściej uczulają wołowina i nabiał, a kurczak zajmuje dopiero trzecie miejsce. Nie ma białka, które „zawsze uczula” ani takiego, które „nigdy nie uczuli”.

 

Jeśli chcielibyście, żebyśmy opisali inne kontrowersje żywieniowe – dajcie nam znać. Chętnie się tym zajmiemy: hello@dogsplate.com

 
Autor: Monika Snakowska
Zoodietetyczka i ekspertka Dogs Plate. Pomaga opiekunom i lekarzom świadomie wspierać zdrowie psów i kotów dzięki właściwie dobranemu żywieniu klinicznemu i profilaktycznemu.
W swoich artykułach łączy naukową wiedzę o żywieniu z praktycznym doświadczeniem w pracy ze zwierzętami – pokazując, że dobrze dobrana dieta to klucz do zdrowia i długiego życia pupila.